Những điểm cần lưu ý:

Nghiên cứu trên 8,000 người không mắc bệnh tim quá 6 năm.

- Các hoạt động thể dục không phải lúc nào cũng làm cơ thể bạn phục hồi hoàn toàn sau một thời gian dài ngồi trước màn hình tivi.

- Nghiên cứu không tập trung  vào vấn đề liệu ăn vặt có là nguyên nhân dẫn đến giảm tuổi thọ hay không.

- Hoạt động thể dục thể thao thực sự quan trọng đối với sức khỏe, nhưng tránh ngồi mãi một chỗ cũng cần thiết không kém.

Xem ti vi quá nhiều có thể khiến cho các tế bào não hoạt động kém dần. Theo một nghiên cứu gần đây, điều này thậm chí còn co tuổi thọ của bạn lại đến vài năm.

Xem ti vi càng nhiều càng đẩy bạn tới tình trạng đoản thọ gần hơn – đặc biệt đối với nguy cơ mắc bệnh tim mạch – các chuyên gia nghiên cứu khẳng định.

Nghiên cứu đã được thực hiện trên 8,800 người không có tiền sử mắc bệnh tim mạch hơn 6 năm. Làm cuộc so sánh với những người xem truyền hình ít hơn 2 giờ một ngày, người ta phát hiện ra những người xem tivi quá 4 tiếng trở lên trong một ngày sẽ có nguy cơ mắc bệnh tim nhiều hơn đến 80% và có nguy cơ tử vong nói chung cao hơn tới 46%. Bằng chứng rõ ràng nhất là có tới 284 người đã chết ngay trong quá trình tham gia cuộc nghiên cứu.

Hơn nữa, theo tạp chí của Hiệp Hội Tim Mạch Hoa Kỳ, cứ mỗi giờ ngồi thêm trước ti vi, bạn đã tự đẩy mình gần hơn tới nguy cơ bệnh tim tới 18% và gần hơn 11% tới cái chết nói chung.

Ngoài vấn đề trên, các nhà nghiên cứu cũng có chú ý tới trình độ văn hóa và sức khỏe tổng quan của các đối tượng tham gia nghiên cứu như tuổi tác của họ, liệu họ có hút thuốc lá, nồng độ cholesterol trong máu và huyết áp...

Nguy hại là ở tư thế ngồi cố định khi xem tivi

“Tivi không tự nó gây chết người, mà vấn đề mấu chốt ở đây là “tư thế cố định” của mỗi người khi xem tivi.”, tiến sĩ David Dunstan – viện nghiên cứu tim mạch và đường huyết Baker IDI của Australia giải thích. “Xem tivi trong một thời gian dài cũng tương tự việc bạn ngồi rất lâu, và điều đó có nghĩa là các cơ không có cơ hội vận động, và dẫn đến rối loạn trong quá trình trao đổi chất.”

Hơn nữa, tập thể dục thể thao không có nghĩa là bạn đã bù đắp đủ cho cơ thể sau hàng giờ ngồi trước màn hình. Dunstan và các đồng nghiệp của ông đã thu được số liệu sau khi phân tích về mức độ vận động của các đối tượng nghiên cứu: ông chia họ ra thành một số nhóm với cùng thời gian tập thể dục nhưng thời gian ngồi xem truyền thay đổi, kết quả là những người xem ti vi nhiều hơn vẫn có nguy cơ tử vong vao hơn.

Theo Dunstan, “Bạn vừa có thể vận động khi xem tivi trong nhiều giờ. Xem tivi không cướp mất thời gian tập luyện thể dục của ta, nhưng lại chiếm mất thời gian mỗi ngày, nên các hoạt động “không đổ mồ hôi” thường thấy như đứng hay đi từ phòng này sang phòng khác có thể mang lại hiệu quả tích cực mặc dù thường bị mọi người coi là vô dụng.”   

Các nghiên cứu trước đây đã đưa ra một mối liên kết giữa thời gian ngồi một chỗ và nguy cơ mắc bệnh tim mạch và nguy cơ tử vong nói chung, nhưng đây là nghiên cứu đầu tiên tập trung vào việc ngồi trước màn hình tivi – một trong những hình thức giải trí phổ biến. Theo nghiên cứu thì người Australia thường dành khoảng 3 giờ một ngày cho hình thức giải trí này, còn dân Mỹ thì đốt đến 5 giờ một ngày.

Tiến sĩ Dunstan cho rằng “Số lượng tivi một người có cũng là thước đo khá hữu ích về tổng thời gian họ tiêu phí cho việc ngồi mỗi ngày”. Nhưng theo Peter Katzmarzyk, nhà khoa học thuộc trung tâm nghiên cứu Y sinh Pennington ở Baton, Louisiana thì “cũng có một số bằng chứng khác chứng minh rằng ngồi xem tivi còn có hại cho sức khỏe hơn là việc cứ ngồi một chỗ.” Với kinh nghiệm nghên cứu trong lĩnh vực này, ông nói thêm: “Đọc sách hay làm bài tập không có gì liên quan tới nguy cơ tử vong như xem tivi. Còn chúng tôi cũng chưa nghiên cứu liệu các hoạt động tại chỗ hoặc các hoạt động khác trong lúc xem tivi như ăn vặt có liên quan hay không.”

“Bởi một lẽ nghiên cứu có điều chỉnh hiệu quả ăn kiêng và lượng calo nạp vào cơ thể, ăn vặt không được tập trung và xem xét liệu có phải là nguyên nhân dẫn đến giảm tuổi thọ.” Dunstan chú thích. Tuy nhiên, ông cũng đồng ý rằng cả việc ít hoạt động, ăn vặt và xem tivi nhiều đều có tác động tiêu cực đến sức khỏe của chúng ta.

“Nghiên cứu cũng chỉ ra rằng xem truyền hình nhiều dẫn đến năng lượng tích tụ và tăng khả năng tiêu thụ đồ ăn vặt. Ngoài ra, nó cũng khiến ta ít hoạt động, trong khi các hoạt động tại chỗ khác ít thúc đẩy con người ta ăn vặt hơn.” Ông thêm vào “ Và bởi vì việc xem tivi chỉ tiêu hao chỉ một lượng calo rất nhỏ - chỉ tương đương khi ta ngủ, giờ này qua giờ khác”.

Dunstan chỉ ra rằng “Mặc dù tính toán thời gian mỗi người ngồi một chỗ là việc trong tầm tay, nhưng tivi không phải là nguyên nhân duy nhất dẫn đến việc giảm hoạt động hàng ngày. Nhìn chung, chính sự phát triển công nghệ kĩ thuật đã khiến con người ta ít hoạt động chân tay hơn. Trong khi vẫn còn biết bao công việc đòi hỏi người ta phải đứng cả ngày thì càng nhiều người làm công việc văn phòng, dán mặt vào màn hình máy tính. Ngày nay, thay vì đi bộ xuống phòng họp bàn việc với đồng nghiệp, người ta sẽ gửi mail cho họ. Kĩ thuật hiện đại đã giúp chúng ta làm hầu hết những việc thường ngày.”

Ngồi quá nhiều trước màn hình máy tính cũng có hại không kém

Katzmarzyk khuyến cáo rằng nhân viên văn phòng nên đứng lên và vận động càng nhiều càng tốt. “ Không ai bắt bạn phải ngồi trước máy tính cả. Hãy kiếm vài quyển sách để thay đổi thói quen và đứng lên. Bạn có thể tận dụng mà đứng trong lúc nghe điện thoại, chuyện trò trong lúc đi bộ - bất cứ gì khiến bạn vận động nhiều hơn trong ngày.”

“Thậm chí kể cả lúc xem tivi bạn cũng có thể tranh thủ đi loanh quanh. Các mẩu quảng cáo chính là lúc bạn có thể đứng lên, vươn vai đôi ba phút.” Dunstan thêm vào.

Vậy ta có thể nói gì nào?

Tập thể dục thể thao rất cần thiết cho sức khỏe, nhưng tránh ngồi một chỗ quá lâu cũng quan trọng không kém. Hãy xem tiến sĩ Dunstan khuyên chúng ta gì nào: “Hãy đứng dậy và đi lại. Vận động càng nhiều thì càng có lợi cho sức khỏe.”

Lê Nga (dịch từ CNN)